WAAROM BESTUDEREN WE DE INDUSTRILE REVOLUTIE?
Wij leven in een industrile samenleving. Van de vijf miljard mensen die de aarde bewonen, zou maar een klein deel zich een leven zonder industrieprodukten kunnen voorstellen. Over de hele wereld leveren fabrieken er een onophoudelijke stroom van aan: van sleutelhangers tot geneesmiddelen, van gloeilampen tot diepvriesmaaltijden. Duizenden vliegtuigen, miljoenen auto's, tientallen miljoenen spijkerjasjes en miljarden machineonderdelen zoeken op de een of andere manier naar klanten. Want zonder kopers zouden deze zaken allemaal niet gemaakt worden. Zo is het, maar zo is het niet altijd geweest. De samenleving, zeggen we dan, heeft zich in een razend tempo in deze richting ontwikkeld. In dit hoofdstuk kijken we naar het prille begin van deze ontwikkeling. Maar eerst gaan we nog verder terug.
In het Midden-Oosten voltrok zich zo'n 7000 jaar geleden de agrarische revolutie. De mens temde dieren en verbouwde gewassen, en kon daardoor op een vaste plaats blijven wonen en bezit opbouwen. Dat waren stuk voor stuk ingrijpende veranderingen in het dagelijks leven. Door de veel grotere opbrengst van de landbouw groeiden steden als Oeroek en Babylon. Steden werden de centra van de macht. Daar woonden de koning, de edelen en de handelaren. Zij waren de baas over het omliggende platteland. Het grootste deel van de bevolking was boer en leefde van de landbouw. Dat was zo in Oeroek, in Athene, in het Romeinse rijk, in het Arabische rijk en in het Europa van de middeleeuwen. De ontdekkingsreizen veranderden daar maar weinig aan. Dit soort samenlevingen, waar de meeste mensen in de landbouw werken, noemen we agrarisch-stedelijke samenlevingen.
In dit hoofdstuk gaat het over de veranderingen die tussen 1750 en 1900 plaatsvonden. Ook die veranderingen waren zo ingrijpend dat we van een revolutie spreken: de Industriele revolutie. Door de Industrile revolutie veranderde de agrarisch-stedelijke samenleving in een industrilesamenleving. Natuurlijk gebeurde dat niet van de ene dag op de andere. Toch verliep deze ontwikkeling zo snel dat we van een revolutie kunnen spreken. Hoe die revolutie tot stand kwam, en hoe die industrile samenleving eruit zag, gaan we in dit hoofdstuk bekijken.
